verbond belangenhartiging vervolgingsslachtoffers

Wordt donateur
12 oktober 2013

Proces tegen BADV in Keulen

Recht hebben en recht krijgen
Woensdag 9 oktober diende voor de rechtbank in Keulen de zaak tegen de BADV met als inzet het gettofonds waarbij de gettostatus van Amsterdam de belangrijkste rol speelde.

Het was, is en blijft een vreemde zaak dat de Duitse uitkeringsinstantie die het gettopensioen uitkeert, geheel Amsterdam als getto erkent terwijl de BADV die het getttofonds regelt slechts enkele straten in het centrum van Amsterdam als getto erkent. Dit valt al helemaal niet te rijmen als men beseft dat beide uitkeringsinstanties ressorteren onder hetzelfde Duitse ministerie van financiën.
Aanvragen voor gettopensioenen worden dan ook correct en soepel afgewikkeld. Een aantal aanvragers kreeg inmiddels al de nabetaling vanaf hun 65-jarige leeftijd en ontvangt maandelijks een pensioen; vrijwel alle aanvragen voor een uitkering uit het gettofonds worden echter afgewezen.

Achtergronden procesvoering
BADV hanteert regelgeving vanuit de 50-ger jaren van de vorige eeuw. Eigen onderzoek door het VBV-bestuur en verklaringen vanuit NIOD en Yad Vashem tonen aan dat die enkele tot getto benoemde straten in het centrum op geen enkele manier afwijken van de overige stadsdelen in Amsterdam. Tijdens het naziregime golden immers voor heel Amsterdam dezelfde beperkingen voor joden. De grootste delen van de stad waren op dezelfde wijze af te sluiten als het gedeelte dat wel als getto te boek staat bij de BADV. Dit onbegrijpelijke en bekrompen standpunt van de BADV kwam dan ook uitgebreid aan de orde tijdens de zitting voor een college van zes personen, een meervoudige kamer dus.
Een ander argument dat werd gehanteerd, was de vrijwilligheid van de uitkering uit het gettofonds. De advocaat van de BADV betoogde dat daar geen rechten aan konden worden ontleend. Daarom kan de BADV eigen regels opstellen en zelfstandig beslissen. De ambtenaren hebben besloten tot afwijzen conform deze eigen richtlijnen, aldus de advocaat van de tegenpartij.

Verwaltungsgericht Köln
Dit rechtscollege is goed te vergelijken met de Centrale Raad van Beroep in Utrecht. Ook de CRvB oordeelt slechts of er administratief juist is gehandeld. De mogelijkheden van dit college worden daardoor helaas beperkt temeer daar voorzichtig viel op te maken dat men het VBV-standpunt en de aangevoerde onderbouwingen alleszins redelijk leek te vinden.
Dat VBV-standpunt was en is: men accepteert heel Amsterdam als getto of niet. Een tussenweg is er niet, gezien datgene wat de historie laat zien.
Om de zaak low profile te houden was er geen pers uitgenodigd. Achteraf misschien jammer?

Het verloop
Tijdens de zitting werden beide standpunten door een van de rechters samengevat en ruim aandacht werd besteed aan de kaarten uit 1942 van de verschillende Judenviertel. Kaarten overigens gemaakt door de Nazi’s zelf.
De tegenpartij blijft bij het standpunt dat het hier een vrijwillige uitbetaling betreft.
Aan vrijwilligheid kunnen geen rechten worden ontleend, zo werd gesteld. Daarom kan de BADV eigen regels opstellen en zelfstandig beslissen. De ambtenaren hebben conform hun eigen richtlijnen besloten aldus de advocaat van de tegenpartij.
Het VBV-standpunt werd vurig verdedigd maar de BADV bleef onder meer twijfelen aan de verordening om verplicht te verhuizen naar een van de Judenviertel.

Vonnis
Ofschoon de beslissing van de rechtbank moet worden afgewacht zijn wij niet echt hoopvol gestemd. De rechters zijn nu eenmaal afhankelijk van het juridische gereedschap dat hen wordt geboden, maar  ook gemakzucht ligt op de loer.
Uitspraak over drie a vier weken.